|
|
|
 |
|
| Zamek Królewski w
Dobczycach |
SKARB ZAMKU
Otóż w II połowie XVIII w. piastunka starosty dobczyńskiego,
próbując uspokoić płaczące dziecko uderzała o ścianę pękiem
kluczy. "Grzechotka" sprawiła, że ze ściany odpadł tynk, odsłaniając
zamurowany garnek pełen monet i klejnotów. Fama o ukrytych
na zamku skarbach szybko się rozniosła, a miejscowi poszukiwacze
dokonali tu prawdziwego spustoszenia.
TRUPIELEC
Na przeciw dobczyckiej Góry Zamkowej znajduje się
wzniesienie zwane dziś Trupielcem lub Charstkiem, a kiedyś Turzą
Górą. W XV w. osiedlili się tu zbuntowani żołnierze
zbuntowanego wojska koronnego pod wodzą herszta o imieniu Charstek.
Działalność tej grupy już wkrótce zaczęła doskwierać
miejscowej ludności. Zbójcy zaatakowali nawet miasto oraz
zamek, i po krótkiej walce przejęli nad nimi kontrolę.
Miastu pomógł starosta krakowski. Wysłane przez niego wojsko
bez problemu odbiło Dobczyce. Grupę Charstka ścigano aż do
kryjówki na wzgórzu, którą całkowicie
zniszczono.
|
| Zamek w Czchowie |
|
Zamiast LEGENDY trochę JAZZU!
Baszta
Jazz Festival, to Stary Jazz, jezioro Czchowskie i rzeka Dunajec, a wszystko razem w kontekście zabytkowej baszty. Związki Czchowa z
jazzem rozpoczęły się w latach 60-tych za sprawą młodych krakowskich
jazzmanów. Byli wśród nich m.in.: Antoni Krupa,
Jan Kudyk, Teofil Lisiecki i Leszek Żądło, do których
dołączył później Jacek Mazur (dzisiejszy dyrektor
artystyczny festiwalu). Muzycy ci, grając w okresie wakacji w Czchowie
spowodowali, że wzrosło tu zainteresowanie jazzem. Zaowocowało to,
organizowanymi z latach 70-tych, warsztatami jazzowymi, na
których wykładowcami były tej miary gwiazdy polskiego jazzu
co: Wojciech Kamiński, Henryk Majewski, Tomasz Szukalski, Jan Ptaszyn
Wróblewski. Jazz nabrał wiatr w żagle dopiero pod koniec
ubiegłego wieku. Stało się to za sprawą Jacka Mazura,
któremu udało się namówić władze miasta na udział
zespołu Jazz Band Ball Orchestra w obchodach Dni Czchowa. Przyjęcie
zespołu sprawiło, że okazjonalny koncert przerodził się, w następnych
latach, w samodzielny festiwal o zasięgu ogólnopolskim.Pod
sztandarem festiwalu są organizowane: konkursy, pogadanki i
prelekcje, wystawy, aukcje, imprezy charytatywne oraz
zbiórki pieniędzy na renowację zabytkowej baszty,
będącej jego symbolem.
|
| Zamek Lipowiec |
|
Uwaga wysokie napięcie!
Na zamku podobno krążył duch biskupa Oleśnickiego, ale ukazywał się
jedynie do pożaru z początku XIX w. Dzisiaj ten, kto wytrwa na Zamku do
północy zobaczyć może na przedzamczu cień czarnej karety,
którą ciągnie sześć par czarnych koni. Z karety
wychodzi biskup w purpurze i wkracza na dziedziniec. Za nim podążają
strażnicy prowadzący skazańca. Za każdym razem, kiedy ma już
dojść do egzekucji, w miecz kata uderza piorun i w tej chwili znikają
wszystkie zjawy. Mimo naocznych świadków nie udało się
jeszcze ustalić tożsamości ani kata, ani ofiary. Po całym zajściu
powietrze nawet w ciepłą noc robi się lodowate, dlatego warto zabrać ze
sobą coś ciepłego.
Romans
profesora...
Każdy zamek musi mieć również miłosną historię. W Lipowcu
także miała miejsce nieszczęśliwa miłość...Oryginalna o tyle, że w
zamkowej wieży więziona wcale nie była księżniczka lecz...przystojny
profesor Akademii Krakowskiej. Franciszek Stankara bo o nim mowa, był
reformatorem religijnym, współautorem przekładu Biblii
zwanej brzeską. Za swoją działalność został uwięziony w Zamku w
Lipowcu. Z zamkowej wieży uciekł w 1550 r dzięki zakochanej w nim po
uszy młodziutkiej córce lipowskiego kasztelana. Sprytna
dziewczyna podrzuciła profesorowi prześcieradła, dzięki
którym więzień uciekł przez okno. Legenda milczy na temat
dalszych losów romantycznej pary. Wynika z tego, że profesor
poświęcił się zupełnie reformatorskiej działalności.
|
| Zamek
w Niepołomicach |
|
Niepołomicki Kwiat Lotosu
Król Kazimierz Wielki przywiózł do Niepołomic
część skały z kaplicy św. Gereona, pod którą na Wawelu
znajduje się czakram (w języku hinduskim oznacza Kwiat Lotosu). Chciał,
aby ten magiczny wawelski kamień stał się kamieniem węgielnym pod
budowę tutejszego zamku. Kamień spoczywa w najstarszej części zamku -
liczącej 650 lat - w której podczas wojny Niemcy mieli
magazyn amunicji. Obecność czakramu potwierdziły przyrządy
naukowców i radiestetów. Przy czakramie odbywa
się terapia naturalnymi polami magnetycznymi, które wpływają
kojąco na nasze samopoczucie. Zatem zamiast kolejnych tabletek - wizyta
na zamku w ramach terapii na skołatane nerwy!
Fatalny
upadek
Podczas jednego z polowań niedźwiedź spłoszył królowej konia
Bony, będącej w tym czasie w zaawansowanej ciąży. Upadek spowodował
przedwczesny poród. Syn Olbracht zmarł po kilku dniach.
|
| Zamek
Dunajec w Niedzicy |
|
Dąb Horvathów
W XVI w. Niedzica przeszła w ręce węgierskich magnatów
Horvathów z Palocsy, którzy byli bardzo
srodzy dla okolicznej ludności. Więzienie zamkowe było pełne, a
górale głodowali. Pewnego razu młody Jan Horvath,
który słynął z nękania plebanów, spotkał Cygankę.
Dziewczyna zaproponowała mu wróżbę. Młody Horvath usłyszał,
że jego ród jest dzielny ale okrutny, a jego zguba bliska.
Cyganka rzuciła mu pod nogi żołędzia i nakazała strzec dębu
który właśnie zasadziła, ponieważ od tego drzewa będzie
zależał los jego rodu. Oburzony Horvath chciał powiesić Cygankę, ale ta
zdążyła uciec. Nikt nie traktował wróżby poważnie do
czasu, aż w miejscu zakopania żołędzia nie zaczęła wyrastać
łodyżka z listkami. Od tej pory miejsce to było chronione przez
Horvathów. Przepowiednia sprawdziła się kilka
wieków później. Gdy dąb usechł, ród
Horvathów wymarł...
Dla
młodych małżeństw
Podobno kiedyś na zamku mieszkała zakochana w sobie do szaleństwa para
- księżniczka Brunhilda i książę Bogusław. Lecz jak to w życiu bywa
wkrótce zaczęły się małżeńskie wymówki i
awantury. Ponieważ młodzi głosy mieli donośne i dużo energii do
wzajemnych kłótni, mieszkańcy zamku nie mogli już dłużej
tego wytrzymać. Znaleźli więc dla gołąbków pomieszczenie w
wieży, skąd nie było ich słychać. Podczas jednej z awantur Brunhilda
rzuciła w męża porcelanową wazą, a ten w złości odepchnął ją
tak silnie, że małżonka wyleciała przez okno wprost do zamkowej studni.
Załamany Bogusław błąkał się odtąd po komnatach i powtarzał w
kółko "Przebacz mi Brunhildo". Aż pewnego razu usłyszał
wydobywający się ze studni głos: "Przebaczam Ci Bogusławie łysy".
Książe ucieszył się, choć zastanowił go ten przymiotnik, ponieważ miał
piękne, gęste włosy. Do czasu jak się okazało. Następnego dnia po jego
włosach nie było śladu. Od tej pory miejscowi wierzą, że jeśli ktoś
wymówi imię swojej ukochanej nad studnią, a ma coś na
sumieniu, obudzi się następnego dnia łysy. Uważajcie!
|
| Zamek
Żup Krakowskich w Wieliczce |
Zamiast Piotrowych kluczy
Biskup Jan Muskata był stronnikiem Henryka IV Probusa, a następnie
Wacława II, dzięki któremu w 1294 uzyskał biskupstwo
krakowskie. Rządy Wacława II kojarzyły się poddanym z okupacją czeskich
wojsk. Dokonywano powszechnych rozbojów, wymuszano
kontrybucje, profanowano świątyni ei cmentarze. Jedną z
najbardziej znienawidzonych postaci stał się Jan Muskata,
który sprawował wówczas administracyjną funkcję
starosty krakowskiego. Zniemczony Ślązak, gardzący polskim obyczajem i
językiem, sprawował rządy żelaznej ręki czy raczej żelaznego topora.
"Oto macie klucze św. Piotra do otwierania kościołów" -
zachęcał swych najemników do bestialskiego pobierania
żołdów, wręczając im bojowe topory. Z chwilą, gdy władzę
przejął Władysław Łokietek biskup ukorzył się przed nowym władcą i
pokornie wrócił na Wawel. Po to tylko, by przy najbliższej
okazji pod nieobecność króla wymordować krakowską ludność.
Arcybiskup gnieźnieński Jakub Świnka rzucił na niego klątwę i wytoczył
proces za nadużycia kościelne. Muskata zmarł na Śląsku w zupełnym
odosobnieniu.
Św.
Kinga
Św. Kinga jest patronką górników wydobywających
sól. Legenda głosi, że Kinga, widząc nędzę materialną
mieszkańców Bochni, wskazała miejsce, gdzie miała znajdować
się sól i tak rozpoczęła swą działalność bocheńska kopalnia
soli. Do najpopularniejszych jednak należały legendy o cudach św. Kingi
powstrzymującej najazdy Tatarów oraz o cudownym odkryciu
Dunajca i powstaniu Tatr z porzuconej korony św. Kingi.
|
| Zamek w Lanckoronie |
Na
Górze Lanckorońskiej stało kiedyś zamczysko. Dzisiaj już tylko
ruiny straszą niesamowitością legend i opowieści o mieszkańcach tych
starych murów. Najbardziej niezwykłe podanie mówi o
diable, który bronił się przed natrętnymi rozbójnikami.
Grasowali oni w tym samym rewirze co on. Z tą różnicą, że diabeł
czyhał na dusze, a rozbójnicy na kupców przewożących
towary przez lanckorońskie lasy.
Diabeł miał
już dosyć tej konkurencji i pewnego razu postanowił z tym skończyć.
Zaczaił się za murem zamku i czekał na rywali, zacierając osmolone ręce
i przebierając kopytami. Nagle usłyszał krzyki i śmiechy wesołych
zbójników. Niczego nie przeczuwali. Nawet nie starali się
być cicho, widocznie wyprzedzili kupców i szukali miejsca na
zasadzkę. Przez Lanckoro-nę wiódł handlowy szlak, pewnym więc
było, że łup będzie bogaty. Roziskrzone oczy diabła z nienawiścią
śledziły jadących leśną ścieżką zbójów.
Gdy
znaleźli się na wprost murów zamku, mściwy bies wbił się
kopytami w rozmiękłą po deszczu ziemię. Kudłate, czarne ręce wsparł o
olbrzymi głaz, który wyczarował z małego kamyczka i... z całą
czartowską siłą go rozkołysał. Nie słyszeli zbójnicy chrzęstu
łamanych gałęzi, rozgniatanych kamieni, gdyż głośno rozprawiali o
łupach już zagrabionych. Sami podstępni, nie przypuszczali, że padną
ofiarą podstępu. Rozpędzony wielki głaz nabierał szybkości. Diabeł
podskakiwał radośnie, widząc swych wrogów o krok od śmierci. Już
zacierał ręce pewien, że dusze złych zbójów wpadną do
jego kotła. - Oj, będą się smażyły duszyczki!
Niczym
zapałki łamały się młode sosny i świerki pod ciężarem ogromnego głazu.
Za późno zauważyli zbóje grożące im niebezpieczeństwo.
Wrzasnęli... i nastała cisza. Nawet ptaki zamilkły. Potężny kamień
zatrzymał się, stając się grobem rozbójników. Tylko
diabeł mlasnął jęzorem, strzelił radośnie kopytami, ogonem zamachał i
zniknął.
Kto lubi z
ukochanym lub ukochaną spacerować alejami wokół Góry
Lanc-korońskiej, niech zerknie w dół, gdy będzie na Alei
Zakochanych na wysokości ruin zamku. W wąwozie po lewej stronie zobaczy
olbrzymi głaz. Czas okrył go mchem zielonym, woda wyrzeźbiła dziwne
znaki po bokach. Opowiedz temu, kogo trzymasz teraz za rękę, o diable i
o rozbójnikach.
Źródło: www.lanckorona.pl
|
| Zamek w Dębnie |
|
Najstarsze z krążących wśród miejscowej ludności podań dotyczy
czasów, gdy przez te ziemie przetaczała się budząca grozę nawała
tatarska. Historia dotyczy tatarskich jeńców, więzionych przez
panów Dębna (którzy mogli mieszkać w istniejącym tu
faktycznie w XIII wieku drewnianym, ufortyfikowanym grodku). Pod
nieobecność gospodarzy do zameczku przybyć miała któregoś dnia
bogata pani, (utożsamiana z księżną Kingą, żoną Bolesława Wstydliwego).
Trafiła na niezbyt dogodny moment, bo właśnie wtedy Tatarzy zdołali
uwolnić się z łańcuchów. Przerażona obrotem sprawy władczyni
Małopolski, pewna, że będą oni chcieli zemścić się na niej za złe
traktowanie ich przez panów grodu, porwała się do ucieczki wraz
z orszakiem wiernych sobie sług. Niedaleko zdołała jednak uciec, bo już
na małym pagórku w zakolu wspomnianej rzeczki Niedźwiedzicy
otoczył ją zbuntowany oddział tatarski. I nie wiadomo jak potoczyłyby
się dalsze losy księżnej gdyby nie dzielni dębnianie. Na wieść o
napadzie chwycili oni co mieli pod ręką i rzucili się pani na ratunek.
Wywiązał się krwawy bój, w wyniku którego Tatarzy zostali
wybici co do jednego przez mężnych obrońców świątobliwej
księżnej. Jako votum za uratowanie życia Kinga (podniesiona potem przez
Kościół do rangi błogosławionej, a w 1999 roku kanonizowana)
miała podobno polecić wystawienie tutaj właśnie, powyżej szemrzącego w
głębokim jarze potoku, drewnianej świątyni.
|
| Zamek w Pieskowej Skale |
W
zamierzchłych, średniowiecznych czasach piękna i młoda Dorotka z rodu
Toporczyków wyszła za mąż za starego Szafrańca. Dziewczyna miała
rzecz jasna swego ukochanego, wysokiego i pełnego uroku młodego
rycerza. Był on jednak biedny, więc rodzina wydała Dorotkę za starca z
Pieskowej Skały. Młody rycerz przyjechał na zamek w przebraniu
lutnisty. Stary Szafraniec wpuścił go do swej młodej żony, która
lubiła słuchać muzyki, a sam wybrał się na polowanie. Wrócił
jednak wcześniej niż młodzi się go spodziewali i koncert który
zastał przeszedł jego najśmielsze oczekiwania. Polecił więc
rycerza-lutnistę rozciągnąć końmi, a z niewierną żoną obszedł się
jeszcze okrutniej wtrącając ją do głodowego lochu. Dorotka przeżyła tam
jednak swego męża dzięki pomocy swego wiernego piska, który
przez szczelinę w murze dzielił się z nią swymi psimi smakołykami. Po
śmierci okrutnego męża dziewczyna wyszła na wolność i nazwała zamek
Pieskową Skałą ku czci swego najwierniejszego przyjaciela. Naukowe
wytłumaczenie nazwy zamku jest inne. Skałą na której wzniesiono
później warownię miała należeć do pewnego Piotra czyli Pieszki i
miejsce to nazywano Skałą Pieszkową a z czasem Pieskową.
|
|
|
ZAMKOWE LEGENDY
